M
درس ۵ از ۸ · ۸ دقیقه

مواد و مولکول‌ها

بوها رو چطور می‌گیرن

تقطیر با بخار

بخار روغن‌های فرار رو از گیاه بیرون می‌کشه؛ وقتی سرد می‌شه، روغن از آب جدا می‌شه. اون روغن همون «اسانس»ه و آب معطری که می‌مونه عرق گیاهیه: گلاب دقیقاً همینه. برای رز، اسطوخودوس، وتیور و پاچولی.

فشار سرد

پوست مرکبات رو بدون گرما فشار می‌دن تا بوی تازه و شادابش دست‌نخورده بمونه. برای همینه که برگاموت و لیمو و پرتقال این‌قدر واقعی بو می‌دن، و برای همینه که زود هم می‌پرن.

استخراج با حلال ← آبسولوت

گل‌های ظریفی که گرما خرابشون می‌کنه (یاس، مریم) رو با حلال می‌شورن. اول یه مومِ معطر به اسم «کنکریت» به دست میاد، بعد اون رو با الکل می‌شورن و «آبسولوت» درمیاد: غنی‌تر و نزدیک‌تر به گل زنده از هر تقطیری.

استخراج با CO₂

دی‌اکسیدکربن تحت فشار روغن‌ها رو توی دمای پایین بیرون می‌کشه و بعد خودش تبخیر می‌شه و هیچی ازش نمی‌مونه. روشی تمیز و امروزی که عصاره‌های خیلی طبیعی از ادویه‌ها، زنجبیل و فلفل صورتی می‌ده.

انفلوراژ (روش قدیمی)

گلبرگ‌ها رو روزها روی سینی‌های چربی سرد می‌چیدن و بارها عوضشون می‌کردن تا چربی پر از بو بشه. کند و گرونه و تقریباً کنار گذاشته شده، ولی گراس قرن‌ها یاس و مریم رو همین‌طوری می‌گرفت.

ثبت هداسپیس

یه حباب شیشه‌ای هوای دور یه گل زنده رو (یا هر چیزی: هوای دریا، درخت انجیر) به دام می‌ندازه. مولکول‌هاش رو تحلیل می‌کنن و توی آزمایشگاه دوباره می‌سازن. عطرسازها این‌طوری چیزهایی رو «بو می‌کنن» که نمی‌شه ازشون اسانس گرفت، مثل موگه یا یاس بنفش.

مولکول‌هایی که عطرسازی رو عوض کردن

Iso E Superیه مولکول چوبی نرم و مخملی، شبیه سدر، با یه درخشش کهربایی. به عطر حجم و تابش می‌ده؛ بعضی‌ها تنهایی تقریباً بوش رو حس نمی‌کنن.بوش رو توی این عطر حس کن:
Ambroxanخشک، گرم، معدنی و کمی شور و چوبی: نسخه‌ی آزمایشگاهیِ بوی عنبر. موتور خیلی از عطرهای «پوستی» و عطرهای آبیِ امروزی.بوش رو توی این عطر حس کن:
Hedioneیه مولکول روشن و هوایی، بین یاس و چای. تنهایی بوی زیادی نداره ولی همه‌چیز دورش رو درخشان و یکدست می‌کنه؛ او سوواژ دیور (۱۹۶۶) جزو اولین عطرهایی بود که ازش استفاده کرد.بوش رو توی این عطر حس کن:
Caloneمولکولی با بوی «خربزه و نسیم دریا» که سال ۱۹۶۶ کشف شد. توی دهه‌ی ۹۰ یکی از امضاهای موج عطرهای آبی شد، از لو دیسه به بعد.بوش رو توی این عطر حس کن:
Ethyl maltolشیرینیِ خالص پشمک و شکر کاراملی‌شده. انجل (۱۹۹۲) با دوز بالا ازش استفاده کرد و در عطرهای گورمند رو باز کرد.بوش رو توی این عطر حس کن:
Aldehydesمولکول‌هایی گازدار، صابونی و مومی، با حس «حباب شامپاین». شنل شماره‌ی ۵ (۱۹۲۱) با یه دوز جسورانه معروفشون کرد.بوش رو توی این عطر حس کن:
امتحان کوتاه این درسسؤال ۱ از ۳

گلاب و اسانس اسطوخودوس معمولاً با چه روشی گرفته می‌شن؟